Bóle, obrzęki i zniekształcenia stawów, to typowe objawy choroby zwyrodnieniowej. Choroba ta dotyka ponad 60% osób powyżej 60 roku życia, częściej kobiet. Choroba zwyrodnieniowa jest najczęstszą chorobą stawów.
Proces zwyrodnieniowy dotyka najczęściej dużych stawów, głównie stawów kolanowych i stawów biodrowych. Zmiany chorobowe mogą także pojawiać się w kręgosłupie oraz w niektórych stawach rąk.
Objawy
ból stawów - występuje podczas ruchu, a maleje bądź ustępuje w spoczynku.
sztywność w stawach, szczególnie po okresie dłuższego bezruchu (sztywność poranna).Po rozruszaniu się, któremu może towarzyszyć tzw. trzeszczenie w kościach, to uczucie sztywności mija.
Stawy mogą być bolesne w dotyku, nadmiernie ocieplone i obrzęknięte. Wokół stawów palców rąk często można stwierdzić guzki. W zaawansowanej chorobie obserwuje się zniekształcenie stawów, kości skierowane są w stosunku do siebie pod nieprawidłowymi kątami. Może dojść również do ograniczenia ruchomości zajętych stawów.
Przyczyny
Przyczyną dolegliwości jest uszkodzenie chrząstki stawowej (ochronnej warstwy pokrywającej kość w stawach) a następnie leżącej pod chrząstką samej kości. Takie uszkodzenie wywołuje zapalenie okolicznych tkanek.
Choroba zwyrodnieniowa stawów powstaje wskutek "zużycia" stawów. Urazy mechaniczne, stałe obciążanie stawów w ciągu całego życia doprowadza do mechanicznego ścierania się chrząstki. Stawy poddawane są większym obciążeniom w przypadku nadwagi i otyłości, w przypadku wad postawy lub zaburzeń czucia.
Udział w powstawaniu choroby zwyrodnieniowej ma także starzenie się samej chrząstki - z wiekiem dochodzi do rozluźnienia jej włóknistej struktury, co osłabia odporność na obciążenia. Pewne znaczenie mają również czynniki genetyczne.
Leczenie
Aby leczenie farmakologiczne było bezpieczne powinno być prowadzone według zaleceń i pod kontrola lekarza.
Obecnie nie ma niestety leków, które powodowałyby cofanie się zmian chorobowych zachodzących w błonie maziowej stawu dotkniętego chorobą zwyrodnieniową. Stosuje się jedynie leczenie łagodzące objawy choroby.
W początkowym okresie choroby zwyrodnieniowej kolan leczenie można rozpocząć od miejscowego stosowania leków przeciwbólowych w postaci maści i żeli wcieranych w skórę 4-5 razy dziennie Dobre efekty daje fizykoterapia z wykorzystaniem żeli przeciwzapalnych, np. popularne ultradźwięki.
Leki podawane ogólnie w chorobie zwyrodnieniowej stosuje się głównie w celu zmniejszenia bólu.
U chorych ze zwyrodnieniem stawu kolanowego, gdy w kolanie pojawia się wysięk w jamie stawowej i miejscowe objawy zapalenia (ból, zaczerwienienie, nadmierne ocieplenie i obrzęk), jest uzasadnione stosowanie dostatkowo preparatów steroidowych czasem z wcześniejszym odciąganiem ze stawu zgromadzonego tam płynu.
Chorzy z zaawansowaną chorobą zwyrodnieniową, u których dolegliwości bólowe nie ustępują po lekach i którzy mają coraz większe trudności w wykonywaniu codziennych czynności powinni skontaktować się z ortopedą w celu rozważenia wskazań i możliwości leczenia operacyjnego.
